Wanneer u de naam van een site intikt in uw browser (bvb.: http://www.site.com), dan maakt uw browser allereerst contact met de Domain Name Server (DNS) van uw Internet Service Provider (dit kan zowel de ISP's eigen server zijn, als een nabije server die niet onder de hoede staat van uw ISP) om te proberen het "IP adres" voor dat domein (www.site.com) te krijgen.
Het IP adres bestaat uit 4 nummers, die tesamen een uniek adres vormen voor iedere computer die aangesloten is op het internet. Als u deze pagina nu online leest, dan heeft uw PC op dit ogenblik een uniek IP adres. ISP's hebben een aantal van die adressen in voorraad (in technische termen heet die voorraad een "range"), die ze willekeurig toewijzen aan iedere klant die aanlogt. Dit proces heet dynamische adrestoewijzing (DHCP). Dynamisch omdat de toewijzing van het IP adres iedere keer dat u aanlogt door de computer van de ISP gebeurt. Die computer geeft u gewoon een IP adres dat op dit ogenblik nog niet in gebruik is, uit de voorraad IP adressen die uw ISP bezit. Het is dus absoluut niet zeker dat u de volgende keer dat u op internet gaat weer hetzelfde IP adres toegewezen krijgt als datgene wat u nu hebt.
U begrijpt dat u op die manier geen website zou kunnen opzetten op uw computer, aangezien uw adres bij iedere internetsessie anders kan zijn. Precies of u zou alle dagen verhuizen, dan zou het ook moeilijk zijn om u te komen bezoeken, nietwaar? U blijft dus gewoon waar u bent, en vrienden, kennissen en officiële (of andere) instanties kennen uw adres, en kunnen u dus ook vrij gemakkelijk bereiken indien dat nodig is. Analoog is het dan ook mogelijk om voor uw computer een statische adrestoewijzing aan te vragen (bij uw ISP), zodat u dus een vast adres hebt (dit kost doorgaans meer). Op die manier kunt u dus wel een site opzetten op uw computer, en iedereen die het nummer kent, kan dan ook die site komen bekijken, als uw computer tenminste online is.
Het is voor mensen nu wel gemakkelijker om namen te onthouden dan een willekeurige combinatie van vier nummers. En daar komt die DNS nu bij kijken. Een Domain Name Server is eigenlijk niets anders dan een adreslijst, zoiets als een telefoonboek. Als u de naam van iemand weet (en nog wat additionele informatie), dan kunt u zijn telefoonnummer doorgaans wel terugvinden in het telefoonboek. Op dezelfde manier werkt het DNS systeem, uw browser stuurt de naam die u intikte naar de DNS, met het verzoek om na te gaan of die bepaalde DNS weet welk (statisch, uiteraard) IP adres met die naam overeenkomt. Als die DNS het IP adres kent, dan geeft hij dat door aan uw browser, die dan op zijn beurt contact zal proberen te maken met de computer waarop de site staat die u wilt bezoeken.
Als de eerste DNS het adres niet heeft, dan doet hij op zijn beurt een verzoek aan een andere DNS, van een hoger niveau. Als deze het ook niet heeft, dan zal ook hij een verzoek overmaken aan een DNS van het volgende (hogere) niveau. Dit gaat zo door tot er een DNS is gevonden die het IP adres heeft, of tot het hoogste niveau is bereikt. Als deze het adres niet heeft, dan bestaat het gewoon niet (of niet meer) of dan heeft u misschien gewoon een tikfout gemaakt toen u het adres intikte.
Als het adres wel bestaat, dan wordt het natuurlijk doorgegeven aan alle computers die erom gevraagd hebben, met uw pc als laatste in de rij. Alle DNS servers zullen op hun beurt ook een record aanmaken, met daarin de gevraagde informatie, en deze opslaan. Dit record krijgt ook een een bepaalde geldigheidsperiode mee, dit wil zeggen, dat na die periode de DNS de informatie als te oud beschouwd om nog betrouwbaar te zijn (deze geldigheidsperiode wordt ook wel de "Time To Live - TTL" voor de record genoemd). In het geval van de servers op hogere niveaus is deze geldigheidsperiode gewoonlijk vrij kort (2 à 3 dagen), maar als je verder naar beneden gaat langs de DNS ketting kan deze periode wel wat langer worden (meestal niet langer dan een week, maar langere perioden kunnen voorkomen). De volgende persoon die via uw ISP naar die site wil die u reeds bezocht, krijgt dus het IP adres door van de locale DNS.
Bij de creatie van een nieuw domein (in dit voorbeeld een ".com" domein), of de verhuis van een bestaand domein, is het enige dat de DNS beheerders ( www.dns.be voor België) doet (of kan doen): een nieuwe record plaatsen in hun hoofd-DNS, met daarin het nieuwe adres. Voor een nieuw domein is er totaal geen probleem, aangezien de lagere DNS servers geen record hebben van dit nieuwe domein, en het dus wel moeten ophalen bij het hoogste niveau (Internic voor een ".com" dus).
Voor een domein dat verhuisd is (en dus een ander IP adres gekregen heeft), is de situatie natuurlijk anders. Het nieuwe adres zal pas beschikbaar worden voor uw locale DNS als op alle DNS servers tussen uw locale DNS en het hoogste niveau het record met dat adres vernieuwd is. Tot dan is de verhuisde site voor u niet toegankelijk via hun domeinnaam (wel via hun IP adres, als u dat toevallig mocht weten. In dat geval kunt u zoiets als http://193.109.190.242/ intikken in uw browser, en dan komt u er natuurlijk ook.).